این روزها بحث عملکرد شورای اسلامی روستاها یکی از سوژه هایی است که اگر بر روی آنها دقیق شویم با مسائل بسیاری پیرامون آن روبرو خواهیم شد.

خبرهایی که از عملکرد شورای اسلامی روستاها از گوشه و کنار به گوش می رسد چندان خوشایند نیست. عدم اجرای وظایف قانونی شوراها، سوء استفاده از مقام و موقعیت، حیف و میل بیت المال و ... خبرها و گزارش هایی است که البته همیشه مسئولین سعی کرده اند به نوعی بر روی آنها سرپوش بگذارند تا مبادا مورد بازخواست مسئولان رده بالاتر قرار نگیرند.

مطمئناً هدف از تشکیل شوراهای اسلامی در بخش ها و روستاها توسعه و رشد زندگی اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی مردم بوده است اما اینکه چه شد که شوراهای ما امروزه به این سمت سوق پیدا کرده اند مسئله ای است که باید حتماً مورد نقد و بررسی و موشکافی قرار گیرد.

در این یادداشت سعی خواهد شد به اجمال علل بروز چنین اتفاقاتی در شوراهای روستایی بررسی شود.

یکی از دلایل و شاید مهمترین مسئله ای که در این رابطه می توان به آن اشاره نمود، نبود زیرساختهای مناسب برای شکل گیری شوراهای اسلامی در روستا است. مسئله ای که در همان وهله اول با اشتباه قانون گذار در شرایط انتخاب شوندگان برای شوراهای اسلامی روستا با عنوان »حداقل سواد خواندن و نوشتن«، بنای این دیوار کج گذاشته شد.

مسئله مهم دیگر، ضعف در نظارت بر عملکرد شورای اسلامی بخش و روستاها در بخشداری ها و به تبع آن در سطوح بالاتر مانند فرمانداری ها و استانداری می باشد که دلیل عمده آن کمبود نیروی کارشناس و آگاه به امور شوراها خصوصا! در بخشداری ها است. متاسفانه در بررسی هایی که از بخشداری ها صورت گرفته در هر بخشداری تنها یک کارشناس امور شوراها که البته اگر وی واقعاً کارشناس امور شوراها باشد وجود دارد که باید در کنار سایر مسئولیت هایی که دارد به امور شورای روستاها نیز بپردازد. یعنی اگر هر بخش شامل حداقل 30 روستا باشد در مقابل 30 روستا و 30 شورا تنها یک کارشناس وجود دارد که موظف است بر عملکرد، مصوبات و سایر امور شوراها نظارت کند که مطمئناً انجام این کار از عهده یک نفر خارج بوده و با این اوصاف خود حدیث مفصل بخوانید از این مجمل!

ضعف نظارت از سوی بخشداری ها که می تواند به دلیل کمبود کارشناسان شوراها و همچنین ضعف آموزش و عدم توانایی و آگاهی کافی کارشناس مربوط باشد، باعث شده تا امروزه اکثر شوراهای روستایی از مجموع وظایفی که طبق قانون برای آنها تعریف شده است تنها به دو یا سه مورد آن عمل می کنند و سایر وظایف قانونی آنها به فراموشی سپرده شده است. حتی در برخی موارد در برخی روستاها ماه ها جلسات شورا نیز تشکیل نمی شود.

اگر امروز یک آمار واقعی نه مانند آماری که برای خودشیرینی و یا ترس از بازخواست برای مسئولین رده بالا تهیه می شود از عملکرد شوراهای روستایی در سطح کشور تهیه شود مطمئناً نمره ای که به آنان تعلق می گیرد منفی خواهد بود.

به راستی مقصود از تشکیل شوراهای روستایی و هدف قانون گذار از تدوین قانون و تعریف شرح وظایف برای شوراهای روستایی چه بوده است؟ چرا کارشناسان شوراها در حوزه روستا نسبت به عدم انجام سایر وظایف تعریف شده برای اعضای شوراهای اسلامی بی تفاوت هستند و تذکر نمی دهند؟ چرا بخشداران پیگیر این مسائل نمی شوند؟ آیا این به آن معنی نیست که خود آنها هم بر این مفاد و شرح وظایف اطلاعی ندارند؟ یا اینکه به دلیل عدم نظارت بر عملکرد بخشداران در این حوزه، این مسائل را جدی نمی گیرند.

متاسفانه باید بپذیریم که اجرای قانون تشکیل شورای اسلامی روستاها اشتباهی بود که مسئولین بدون در نظر گرفتن جوانب امر و بررسی وضعیت اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی روستاها به آن مبادرت ورزیدند و نتیجه آن همین چیزی شده است که می بینیم.

تا زمانی که  در روستاها و برای روستاییان در مورد شورا و چگونگی فعالیت و اهداف آن به زبانی ساده فرهنگ سازی نشود، چگونه انتظار داریم که قانون شوراها در آن روستا و به وسیله همان روستایی آن هم با حداقل سواد خواندن و نوشتن اجرا شود؟

چگونه می توان از کسی که سواد خواندن و نوشتن او در حد یک امضاء است توقع داشت قوانین و آیین نامه های شورا را مطالعه کند و از شرح وظایف خود آگاه باشد؟ آیا چنین شخصی می تواند برای پروژه های روستایی برآورد هزینه کند؟

به راستی که دل بستن به این شوراها با این وضعیت می تواند اوج خوش خیالی باشد!

اما با این اوصاف این امر نباید باعث آن شود که نسبت به اجرای قانون شوراها در روستاها دلسرد شویم. بلکه باید با فرهنگ سازی در روستاها، با برگزاری کلاسهای آموزشی و فرهنگی و همچنین اصلاح برخی از قوانین مربوط به شرایط شرکت در انتخابات شوراها در حوزه روستایی همچون تاکید بر دارا بودن حداقل مدرک دیپلم برای عضویت در شورا، نظارت بیشتر بر عملکرد این شوراها به وسیله به کارگیری تعداد بیشتری از کارشناسان امور شوراها در بخشداری ها و از همه مهمتر نظارت و پیگیری کارشناسان امور شوراها مستقر در فرمانداری ها و استانداری ها نسبت به عملکرد شوراها و مصوبات آنها در حوزه روستایی، می تواند شوراهای روستایی را به یک نهاد مثبت و تاثیر گذاری تبدیل کند که امروزه فرسنگ ها از آن فاصله دارد.

منبع : آموزش شورای اسلامی روستاها |شوراهای روستا از حرف تا عمل
برچسب ها : شوراها ,شوراهای ,روستاها ,روستایی ,اسلامی ,امور ,شوراهای روستایی ,امور شوراها ,شوراهای اسلامی ,شورای اسلامی ,عملکرد شورای ,شورای اسلامی روستاه